Ellen Auerbach
fotograaf van Weimar tot ballingschapEllen Auerbach
– de Leica in ballingschap: een vrouwelijke pionier –
Ellen Auerbach (geboren Ellen Rosenberg, 20 mei 1906 in Karlsruhe – overleden 2004 in New York) was een Duitse-Joodse fotografe en een van de meest opvallende vrouwelijke pioniers van de moderne fotografie in de Weimar-republiek.
Samen met Grete Stern vormde ze in Berlijn het legendarische duo ringl+pit. Hun studio produceerde vernieuwende, speelse en avant-gardistische reclamefoto’s, portretten en stillevens die sterk beïnvloed waren door het Bauhaus. Met humor, scherpte en een moderne esthetiek braken ze door in een door mannen gedomineerde wereld.
Vanwege haar Joodse afkomst ontvluchtte ze in 1933 Nazi-Duitsland. In ballingschap bleef ze fotograferen, vaak met een Leica. Het iconische zelfportret uit 1934/35 – waarop ze zichzelf met de camera voor haar gezicht afbeeldt – is een krachtig symbool van zowel haar identiteit als fotograaf als haar overlevingskracht.
Later emigreerde ze naar de Verenigde Staten, waar ze haar carrière voortzette, onder andere met portretten en educatief werk. Haar werk wordt tegenwoordig gezien als belangrijk voorbeeld van vroege feministische en Joodse fotografiegeschiedenis.
Waarom Leica?
Ellen Auerbach werkte al vroeg met de compacte en discrete Leica. Voor een vrouw in de jaren ’30 was de lichtheid en onopvallendheid van de Leica essentieel: ze kon er vrij en intuïtief mee werken, zowel in de studio als op straat of in ballingschap. De camera werd haar trouwe metgezel tijdens de onzekere jaren van emigratie. Een overzicht van iconische fotografen.