Ernst Haas

Ernst Haas

– grondlegger van artistieke kleurfotografie –

Ernst Haas (1921-1986), geboren in Wenen, Oostenrijk, geldt als een van de meest invloedrijke fotografen van de twintigste eeuw en als dé grondlegger van artistieke kleurfotografie. Hij begon na de Tweede Wereldoorlog als fotojournalist en sloot zich al snel aan bij het prestigieuze Magnum Photos. Waar de meeste van zijn collega’s nog vasthielden aan zwart-wit, durfde Haas al vroeg te experimenteren met kleur. Hij zag in kleur niet zomaar een technische toevoeging, maar een krachtig expressiemiddel voor emotie, licht en beweging.

Leica

In 1949 kocht hij zijn eerste Leica en begon hij serieus met Kodachrome te werken. Zijn vroege kleurenwerk uit de jaren vijftig – straatscènes in New York, Parijs en Venetië – brak met de conventies. Kleur werd destijds vaak gezien als iets commercieel of oppervlakkig; Haas bewees het tegendeel. Hij gebruikte lage sluitertijden voor een impressionistisch effect van beweging, selectieve scherpte en een intuïtief gevoel voor compositie. Zijn foto’s voelen vaak als schilderijen: poëtisch, dynamisch en vol leven. 

The Creation

Een iconisch voorbeeld is zijn werk voor Life magazine: de kleurenreportage over New York in 1953 kreeg een ongekend uitgebreide spread. Later volgden boeken als The Creation (1971), dat meer dan 300.000 exemplaren verkocht, en projecten waarin hij de schoonheid van de natuur, abstracte vormen en de energie van de stad vastlegde. Haas reisde de wereld over, van de Himalaya tot de Amerikaanse woestijn, en creëerde beelden die niet alleen documenteren, maar vooral ervaren laten worden.

In tegenstelling tot puur documentaire fotografen zocht Haas altijd naar de poëzie achter de werkelijkheid. Hij zei zelf: “I am not interested in shooting new things – I am interested to see things new.” Zijn techniek – met bewuste onscherpte, kleur als emotie en licht als hoofdrolspeler – opende de deur voor een hele generatie fotografen die kleur serieus namen als artistiek medium. Hij was lid van Magnum, maar bleef altijd een eigenzinnige, persoonlijke visie ontwikkelen die de grenzen tussen journalistiek, kunst en poëzie deed vervagen. 

Wat mij vooral raakt aan Haas is zijn diepe verwondering voor het alledaagse en zijn vermogen om kleur en beweging te laten dansen. Zijn foto’s ademen vrijheid, sensualiteit en een bijna muzikale ritme. Ze nodigen uit om niet alleen te kijken, maar écht te zien – met hart en zintuigen.

Lees ook eens over Joel Meyerowitz of de pagina over Robert Frank.

Of lees mijn SYNTHESE, wat verbindt en wat onderscheidt.

.