Stephan Vanfleteren

Stephan Vanfleteren 

– meester van het rauwe, zwarte licht –

Stephan Vanfleteren (Kortrijk, 1969) is een van de belangrijkste hedendaagse Belgische fotografen. Hij staat bekend om zijn krachtige zwart-witwerk: intense portretten, documentaire reportages en een unieke, bijna sculpturale benadering van licht en contrast. Vanfleteren begon als persfotograaf voor De Morgen en werkte in de jaren ’90 aan grote nieuwsverhalen — van de genocide in Rwanda tot de Dutroux-zaak. Al snel ontwikkelde hij een persoonlijke, poëtische stijl die verder gaat dan journalistiek.

Hij fotografeert voornamelijk analoog, met Leica 35mm en Hasselblad middenformaat. Zijn beelden kenmerken zich door diepe contrasten, eenvoud en een rauwe emotionele lading. Of het nu gaat om portretten van surfers (Surf Tribe), Belgische identiteit (Belgicum), de Atlantikwall, etalages of recente zeegezichten — alles ademt dezelfde intensiteit en tijdloosheid. 

Van reportage naar pure fotografie

In projecten zoals Belgicum en Present (zijn grote retrospectieve) legt Vanfleteren vast wat dreigt te verdwijnen: de ziel van een land, van mensen, van landschappen. Zijn portretten zijn direct en intiem; hij toont zowel bekendheden als anonieme figuren met dezelfde eerlijke blik. De laatste jaren duikt hij dieper in persoonlijke en artistieke vrijheid, zoals in Transcripts of a Sea — een obsessief project waarin hij letterlijk de zee in gaat om haar in al haar stemmingen vast te leggen. 

Mauritshuis Den Haag

Recent maakte hij voor de tentoonstelling Pentimenti zestien nieuwe werken, één per zaal, geïnspireerd door de 17de-eeuwse meesters. Zijn harde, soms rauwe foto’s vormen een krachtig hedendaags commentaar op Vermeer, Rembrandt en anderen. 

MSK Gent

Eerder bezocht ik zijn solotentoonstelling Transcripts of a Sea in het Museum voor Schone Kunsten in Gent. Een overweldigende ervaring: de immense zwart-witzeeën, de fysieke confrontatie met het water, de dialoog met andere zee-schilders. De beelden voelen bijna gevaarlijk levend — je hoort de golven, voelt de kou en de oneindigheid. 

Wat mij vooral raakt aan Vanfleteren is die onverbiddelijke eerlijkheid en de fysieke aanwezigheid in zijn werk. Hij fotografeert niet alleen, hij ondergaat. Zijn beelden dwingen je om te stoppen en écht te kijken — naar de mens, naar het landschap, naar jezelf. In een tijd van snelle, kleurrijke beelden biedt hij een anker van diepte, contrast en stilte.

Lees ook eens over Joel Meyerowitz of de pagina over Robert Frank.

Of lees mijn SYNTHESE, wat verbindt en wat onderscheidt.

.